انهار
انهار
مطالب خواندنی

{۲۳} شرایط واجب بودن فطره مهمان در شب عید فطر

بزرگ نمایی کوچک نمایی
بِسْمِ اللهِ الـرَّحْمَنِ الـرَّحِيـم
الـــــسَّـــــلاَمُ عَـــــلَـــــى
مَهْدِيِّ الْأمَمِ وَ جَامِعِ الْكَلِم
شرایط واجب بودن فطره مهمان
در شب عید فطر
موضوع «فطریه مهمان» از آن مسائل چالش‌برانگیز فقهی است که معمولاً هر سال، شب عید فطر مورد توجّه و سؤال مؤمنین است.
طبق فتوای اکثر مراجع عظام تقلید (ایّدهم الله)، برای اینکه فطریه مهمان بر عهده میزبان باشد، دو شرط اساسی وجود دارد:
{شرط اول:} «نان‌خور» (واجب‌النفقه) بودن مهمان.
لذا تنها با یک وعده افطاری خوردن، کسی نان‌خورِ میزبان حساب نمی‌شود.
توضیح:
مهمان نانخور:
مهمان باید طوری باشد که در عُرف بگویند «در حال حاضر نان‌خور این میزبان است». یعنی حداقل چند روز (مثلاً از چند روز قبل از عید) در خانه میزبان مانده باشد و هزینه‌های او بر عهده میزبان باشد.
مهمان شب عید:
اگر کسی فقط برای شب عید فطر دعوت شده باشد (فقط یک افطاری)، نان‌خور محسوب نمی‌شود و فطریه‌اش بر عهده خودش است.
البته برخی از مراجع عظام تقلید فطره مهمان یک شبه را هم بر میزبان واجب میدانند مانند آیات عظام: خوئی، اراکی، تبریزی و نوری همدانی.
{شرط دوم:} زمان ورود مهمان (پیش از غروب آفتاب)
زمان ملاک برای تعیین فطریه، لحظه غروب آفتابِ شب عید فطر است.
- اگر مهمان (که قرار است مدتی بماند و نان‌خور شود) پیش از غروب وارد خانه شود و افطار کند، فطریه‌اش با میزبان است.
- اگر مهمان بعد از غروب آفتاب وارد شود، حتی اگر شب را هم بماند، فطریه‌اش بر عهده خودش (یا سرپرست قبلی‌اش) است.
خلاصه‌ی فتوا برای موارد خاص:
‌{۱} مهمان یک‌ شبه (فقط افطاری): فطریه با خودِ مهمان است. میزبان وظیفه‌ای ندارد.
‌{۲} مهمانی که چند روز می‌ماند: اگر قبل از غروب شب عید آمده باشد، فطریه با میزبان است.
‌{۳} سربازان، پرستاران و کارگران در محل کار: چون نان‌خورِ دولت یا کارفرما محسوب نمی‌شوند، فطریه‌شان با خودشان است (مگر اینکه هزینه زندگی‌شان کلاً بر عهده آنجا باشد).
‌{۴} دانشجویان در خوابگاه: فطریه بر عهده خودشان یا پدرشان است (بستگی دارد نان‌خور چه کسی باشند).
‌     
یک نکته اخلاقی و راهگشا:
اگر میزبان بخواهد از روی کرم و بخشش، فطریه مهمانِ یک‌ شبه را هم بدهد، باید با اجازه خودِ مهمان باشد تا تکلیف از گردن او ساقط شود؛ در غیر این صورت، پرداخت میزبان کافی نیست و خود مهمان هم باید پرداخت کند.
‌     

تاریخ به روزرسانی: جمعه, ۷ فروردین ۱۴۰۵

  

 
پاسخ به احکام شرعی
 
موتور جستجوی سایت

تابلو اعلانات

پیوندها

حدیث روز
بِسْمِ اللهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيم
الـــــسَّـــــلاَمُ عَـــــلَـــــى
مَهْدِيِّ الْأمَمِ وَ جَامِعِ الْكَلِم
وَٱلسَّلَامُ عَلی عِبادِالله
چهار پناهگاه در قرآن
   
أَبَانُ بْنُ عُثْمَانَ وَ هِشَامُ بْنُ سَالِمٍ وَ مُحَمَّدُ بْنُ حُمْرَانَ عَنِ الصَّادِقِ (علیه السلام) قَالَ:
عَجِبْتُ لِمَنْ فَزِعَ مِنْ أَرْبَعٍ كَيْفَ لَا يَفْزَعُ إِلَى أَرْبَعٍ
{۱} عَجِبْتُ لِمَنْ خَافَ كَيْفَ لَا يَفْزَعُ إِلَى قَوْلِهِ- حَسْبُنَا اللَّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ فَإِنِّي سَمِعْتُ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ يَقُولُ بِعَقَبِهَا فَانْقَلَبُوا بِنِعْمَةٍ مِنَ اللَّهِ وَ فَضْلٍ لَمْ يَمْسَسْهُمْ سُوءٌ
{۲} وَ عَجِبْتُ لِمَنِ اغْتَمَّ كَيْفَ لَا يَفْزَعُ إِلَى قَوْلِهِ- لا إِلهَ إِلَّا أَنْتَ سُبْحانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظَّالِمِينَ فَإِنِّي سَمِعْتُ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ يَقُولُ بِعَقَبِهَا- وَ نَجَّيْناهُ مِنَ الْغَمِّ وَ كَذلِكَ نُنْجِي الْمُؤْمِنِينَ
{۳} وَ عَجِبْتُ لِمَنْ مُكِرَ بِهِ كَيْفَ لَا يَفْزَعُ إِلَى قَوْلِهِ- وَ أُفَوِّضُ أَمْرِي إِلَى اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ بَصِيرٌ بِالْعِبادِ فَإِنِّي سَمِعْتُ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ يَقُولُ بِعَقَبِهَا- فَوَقاهُ اللَّهُ سَيِّئاتِ ما مَكَرُوا
{۴} وَ عَجِبْتُ لِمَنْ أَرَادَ الدُّنْيَا وَ زِينَتَهَا كَيْفَ لَا يَفْزَعُ إِلَى قَوْلِهِ- ما شاءَ اللَّهُ لا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ فَإِنِّي سَمِعْتُ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ يَقُولُ بِعَقَبِهَا- إِنْ تَرَنِ أَنَا أَقَلَّ مِنْكَ مالًا وَ وَلَداً. فَعَسى‏ رَبِّي أَنْ يُؤْتِيَنِ خَيْراً مِنْ جَنَّتِكَ وَ عَسَى مُوجِبَةٌ
    
آقا امام صادق (عليه السّلام) فرمود: در شگفتم از كسى كه از چهار چيز مى‌هراسد چرا به چهار چيز پناهنده نميشود:
{۱} شگفتم از آنكه ميترسد چرا پناه نمى‌برد بفرمودۀ خداى عز و جل «حَسْبُنَا اَللّٰهُ‌ وَ نِعْمَ‌ اَلْوَكِيلُ‌» خداوند ما را بس است و چه وكيل خوبى است؛ زيرا شنيدم خداى جل جلاله بدنبال آن ميفرمايد:بواسطۀ نعمت و فضلى كه از طرف خداوند شامل حالشان گرديد باز گشتند و هيچ بدى بآنان نرسيد.
{۲} و شگفتم در كسى كه اندوهناك است چرا پناه نمى‌برد بفرمودۀ خداى عز و جل: «لاٰ إِلٰهَ‌ إِلاّٰ أَنْتَ‌ سُبْحٰانَكَ‌ إِنِّي كُنْتُ‌ مِنَ‌ اَلظّٰالِمِينَ‌» زيرا شنيدم خداى عز و جل بدنبال آن ميفرمايد در خواستش را برآورديم و از اندوه نجاتش داديم و مؤمنين را هم چنين ميرهانيم.
{۳} و در شگفتم از كسى كه حيله‌اى در بارۀ او بكار رفته چرا بفرمودۀ خداى تعالى پناه نمى‌برد«وَ أُفَوِّضُ‌ أَمْرِي إِلَى اَللّٰهِ‌ إِنَّ‌ اَللّٰهَ‌ بَصِيرٌ بِالْعِبٰادِ» كار خود را بخدا واگذار ميكنيم كه خداوند بحال بندگان بينا است؛ زيرا شنيدم خداى بزرگ و پاك بدنبالش مى‌فرمايد خداوند او را از بديهائى كه در بارۀ او بحيله انجام داده بودند نگه داشت.
{۴} و در شگفتم از كسى كه خواستار دنيا و آرايش آن است چرا پناهنده نميشود بفرمايش خداى تبارك و تعالى «مٰا شٰاءَ اَللّٰهُ‌ لاٰ قُوَّةَ‌ إِلاّٰ بِاللّٰهِ‌» آنچه خدا خواست همان است و نيروئى جز به يارى خداوند نيست.
زيرا شنيدم خداى عزّ اسمه بدنبال آن ميفرمايد اگر چه مرا در مال و فرزند از خودت كمتر مى‌بينى ولى اميد هست كه پروردگار من بهتر از باغ تو مرا نصيب فرمايد. (و كلمۀ: عسى در اين آيه بمعناى اميد تنها نيست بلكه بمعناى اثبات و تحقق يافتن است).
من لا يحضره الفقيه، ج‏۴، ص: ۳۹۲؛
الأمالي( للصدوق)، ص: ۶؛
الخصال، ج‏۱، ص: ۲۱۸.


کلیه حقوق مادی و معنوی این پورتال محفوظ و متعلق به حجت الاسلام و المسلمین سید محمدحسن بنی هاشمی خمینی میباشد.

طراحی و پیاده سازی: FARTECH/فرتک - فکور رایانه توسعه کویر -