مطالب خواندنی
 

<< برگشت به فهرست توضیح المسائل مراجع

مسائل وضو

مسأله 236- در وضو واجب است1 صورت و دستها را بشویند و جلوی سر و روی پاها را مسح کنند2.

1- بهجت : با نیّت...

2- مکارم: به شرحی که در مسائل آینده خواهد آمد.

مسأله 237- درازای صورت را باید از بالای پیشانی – جایی که موی سر بیرون می آید – تا آخر چانه شست و پهنای آن به مقداری که بین انگشت وسط  و شست1 قرار می گیرد باید شسته شود (و اگر مختصری از این مقدار را نشوید وضو باطل است2). و برای آنکه یقین کند این مقدار کاملاً شسته شده باید کمی اطراف آن را هم بشوید3.

1- بهجت: (یعنی انگشت میانی که وُسطی و انگشت بزرگ که ابهام است)...

2- زنجانی: [پایان مسأله].

[قسمت داخل پرانتز دررساله آیت الله وحید نیست]

3- سیستانی: اگر انسان یقین نکند که این مقدار کاملاً شسته شده باید برای اینکه یقین کند، کمی اطراف آن را هم بشوید.

مسأله 238- اگر صورت یا دست کسی کوچکتر یا بزرگتر از معمول مردم1 باشد باید ملاحظه کند که مردمان معمولی2 تا کجای صورت خود را می شویند، او هم تا همان جا را بشوید (و اگر دست و صورتش هر دو بر خلاف معمول باشد ولی با هم متناسب باشند لازم نیست ملاحظه معمول را بکند بلکه به دستوری که در مسأله پیش گفته شد وضو بگیرد3) و نیز اگر در پیشانی او مو روئیده یا جلوی سرش مو ندارد باید به اندازه معمول پیشانی را بشوید.

این مسأله در رساله آیت الله سبحانی نیست

1- فاضل: از حدّ معمول...

2- فاضل: افراد معمولی...  

3- [قسمت داخل پرانتز در رساله آیات عظام: اراکی، گلپایگانی و صافی نیست]

*****

خوئی، تبریزی، سیستانی: مسأله – اگر صورت یا دست کسی کوچکتر یا بزرگتر از متعارف مردم باشد باید ملاحظه کند که مردمان متعارف تا کجای صورت خود را می شویند، او هم تا همان جا را بشوید. و نیز اگر درپیشانی او مو روئیده یا جلوی سرش مو ندارد باید به اندازه معمول پیشانی را بشوید.

. وحید: و اگر دست و صورت -هر دو-  بر خلاف متعارف، ولی با هم متناسب هستند باید به کیفیّتی که درمسأله قبل گذشت بشوید.

زنجانی: مسأله- اگر نسبت صورت و دست کسی کوچکتر یا بزرگتر از نسبت صورت و دست متعارف مردم باشد، باید ملاحظه کند که مردم متعارف تا کجای صورت خود را می شویند، او هم تا همان جا بشوید و نیز اگر در پیشانی او مو روئیده یا جلوی سرش مو ندارد باید به اندازه معمول، پیشانی را بشوید.

مکارم: مسأله- هرگاه انگشتانش بیش از حدّ معمول بزرگ یا کوچک باشد اعتباری به آن نیست، بلکه باید ببیند افراد معمولی چه اندازه از صورت خود را می شویند، او هم همان مقدار را بشوید، همچنین کسی که رستنگاه موی او بسیار بالا یا بسیار پایین است مطابق افراد معمولی صورت خود را می شوید.

بهجت: مسأله- میزان در رستنگاه مو و در انگشتان، افراد مستوی الخلقه و عادی می باشد، پس کسانی که رستنگاه مو یا انگشتان آنها غیر عادی است، در مقدار شستن، افراد عادی را میزان قرار دهند.

مسأله239- اگر احتمال دهد چرک یا چیز دیگری در ابروها و گوشه های چشم و لب او هست که نمی گذارد آب به آنها برسد، چنانچه احتمال او در نظر مردم به جا باشد، باید پیش از وضو1 وارسی کند که اگر هست برطرف نماید.

1- بهجت: یا وقت شستن آنها...

*****

مکارم: مسأله- صورت و دستها را باید آنچنان شست که آب به پوست بدن برسد، و اگر موانعی وجود دارد باید برطرف کند، حتّی اگر احتمال مانع می دهد باید وارسی نماید.

مسأله 240- اگر1 پوست صورت از لای مو پیدا باشد باید2 آب را به پوست برساند و اگر پیدا نباشد شستن مو کافی است3 و رساندن آب به زیر آن لازم نیست.

این مسأله در رساله آیت الله سبحانی نیست

1- مکارم: کسانی که محاسن دارند...

2- بهجت: علاوه بر شستن ظاهر موها بنابر احوط ...

3- بهجت: شستن ظاهر مو کافی است...

زنجانی: شستن ظاهر مو کافی است.[پایان مسأله]

مسأله 241- اگر شک کند که پوست صورت از لای مو پیداست یا نه1، بنابراحتیاط واجب باید مو را بشوید و آب را به پوست هم برساند.

این مسأله در رساله آیت الله سبحانی نیست

1- زنجانی، وحید ، مظاهری: باید مو را بشوید و آب را به پوست هم برساند.

فاضل: واجب است احتیاطاً هم مو را بشوید و هم آب را به پوست برساند.

مسأله 242- شستن توی بینی و مقداری از لب و چشم که در وقت بستن دیده نمی شود واجب نیست1، ولی برای آنکه یقین کند از جاهایی که باید شسته شود چیزی باقی نمانده، واجب است مقداری از آنها را هم بشوید2. و کسی که نمی دانسته باید این مقدار را بشوید، اگر نداند در وضوهایی که گرفته این مقدار را شسته یا نه3، نمازهایی که خوانده صحیح است4.

این مسأله در رساله آیت الله سبحانی نیست

1- مکارم: [پایان مسأله].

سیستانی: ولی انسان اگر یقین نکند که از جاهایی که باید شسته شود چیزی باقی نمانده واجب است برای آنکه یقین کند، مقداری از آنها را هم بشوید. و کسی که این امر را نمی دانسته، اگر نداند در وضویی که گرفته مقدار لازم را شسته یا نه، نمازهایی را که با آن وضو خوانده صحیح است و لازم نیست برای نماز بعدی دوباره وضو بگیرد.

وحید: ولی باید یقین کند که از جاهایی که باید شسته شود چیزی باقی نمانده است و کسی که نمی دانسته باید مقداری را بشوید که یقین به تحقق واجب پیدا شود، اگر نداند در وضوهایی که گرفته آن مقدار را شسته یا نه، نمازی را که با آن وضو خوانده است و وقتش باقی است با وضوی جدید اعاده نماید و نمازهایی که وقتش گذشته قضا کند.

زنجانی: و شستن ظاهر بینی و مقداری از لب و چشم که در وقت بستن دیده می شود لازم است [و] کسی که نمی دانسته باید این مقدار را بشوید، اگر نداند دروضوهایی که گرفته این مقدار را شسته یا نه، نمازی را که با آن وضو خوانده و وقتش باقی است، با وضوی جدید اعاده نماید و بنابر احتیاط  نمازهایی که وقتش گذشته را نیز قضا کند.

2- فاضل: برای آنکه یقین کند همه جاهایی که باید شسته شود شسته شده، مقداری از آنها را هم بشوید.[پایان مسأله]

3- گلپایگانی، صافی: اگر بداند در وضوهایی که گرفته مقدار واجب را شسته...

4- خوئی، تبریزی: نمازی را که با آن وضو خوانده و وقتش باقی است با وضوی جدید اعاده نماید و قضای نمازهایی که وقتش گذشته واجب نیست.

مسأله 243- باید صورت را بنابر احتیاط واجب از بالا به پایین شست1 و اگر از پایین به بالا بشوید وضو باطل است 2 و دستها را باید از مرفق به طرف سر انگشتان بشوید.

1- اراکی: باید صورت را از بالا به پایین شست...

2- فاضل: وضو اشکال دارد...

*****

خوئی، گلپایگانی، مکارم، تبریزی، صافی، زنجانی، نوری، مظاهری، سبحانی: مسأله – باید صورت و دستها را از بالا به پایین شست و اگر از پایین به بالا بشوید، وضو باطل است.

سیستانی: مسأله – باید دستها – و همچنین صورت را بنابراحتیاط لازم- از بالا به پایین شست و اگر از پایین به بالا بشوید، وضو باطل است.

بهجت: مسأله: باید صورت و دستها را از بالا به پایین شست و اگر از پایین به بالا بشوید و به همان شستن اکتفا کند، بلکه مطلقاً در بعضی موارد، وضو باطل است. و احتیاط واجب آن است که در هر عضو، ابتدا قسمتهای بالاتر و سپس قسمت های پایین تر را بشوید و رعایت ترتیب عرفی کافی است.

وحید: مسأله – باید دستها را از بالا به پایین شست، و اگر از پایین به بالا بشوید باطل است، و همچنین صورت را بنابراحتیاط واجب.

مسأله 244- اگر دست را تر کند و به صورت و دستها بکشد، چنانچه تری دست به قدری باشد که به واسطه کشیدن دست، آب کمی بر آنها جاری شود کافی است1.

1- مکارم: به قدری باشد که به آن شستن گفته شود کافی است.

زنجانی: چنانچه تری دست به قدری باشد که بگویند صورت و دستها را شسته است کافی است.

سیستانی: چنانچه تری دست به قدری باشد که به واسطه کشیدن دست، آب، آنها را فراگیرد کافی است. و لازم نیست که بر آنها جاری شود.

بهجت: باید بنابر احتیاط تری دست به قدری باشد که به واسطه کشیدن دست، کمی آب بر آنها جاری شود.

مسأله 245- بعد از شستن صورت باید دست راست و بعد از آن دست چپ را از آرنج تا سر انگشتها بشوید1.

1- بهجت: به طوری که دستها کاملاً شسته شود.

مسأله 246- برای آنکه یقین کند آرنج را کاملاً شسته باید مقداری بالاتر از آرنج را هم بشوید.

این مسأله دررساله آیت الله زنجانی نیست.

*****

سیستانی: مسأله- اگر انسان یقین نکند که آرنج را کاملاً شسته، باید برای آنکه یقین کند، مقداری بالاتر از آرنج را هم بشوید.

مسأله 247- کسی که پیش از شستن صورت دستهای خود را تا مچ شسته، در موقع وضو1 باید تا سر انگشتان را بشوید2 و اگر فقط تا مچ را بشوید وضوی او باطل است.

1- بهجت: در موقع شستن دستها برای وضو...

2- زنجانی: در موقع وضو نباید به آن اکتفا کند ولازم است دوباره تا سرانگشتان را بشوید...

*****

مکارم: مسأله- معمولاً پیش از شستن صورت، دستها را تا مچ می شویند، ولی این، برای وضو کافی نیست، باید بعد از شستن صورت در موقعی که دست راست و چپ را می شوید تمام دست را بشوید و اگر فقط تا مچ را بشوید وضوی او باطل است.

مسأله 248- در وضو، شستن صورت و دستها مرتبه اوّل واجب و مرتبه دوم جایز1 و مرتبه سوم و بیشتر از آن، حرام می باشد2 و اگر با یک مشت آب، تمام عضو شسته شود و به قصد وضو بریزد یک مرتبه حساب می شود چه قصد بکند یک مرتبه را، یا قصد نکند.

1- خوئی، اراکی، گلپایگانی، صافی، سیستانی، بهجت، وحید: مرتبه دوم  مستحبّ ...

تبریزی: مرتبه دوم  مستحب است بنابر مشهور،  ولی احتیاط واجب در دست چپ، ترک مرتبه دوم است...

2- خوئی، اراکی، گلپایگانی، صافی: و این که کدام شستن، اوّل یا دوم  یا سوم  است مربوط به قصد کسی است که وضو می گیرد، پس اگر به قصد شستن مرتبه اوّل مثلاً ده مرتبه آب به صورت بریزد، اشکال ندارد و همه آنها شستن اوّل حساب می شود و اگر به قصد این که سه مرتبه بشوید، سه مرتبه آب بریزد، مرتبه سوم  آن حرام است.

تبریزی: و این که کدام شستن، اوّل یا دوم  یا سوم  است مربوط به قصد کسی است که وضو می گیرد، پس اگر به قصد وضو آب به صورت بریزد که تمام آن را فرابگیرد مرتبه اوّل حساب می شود ولو با چند مرتبه آب ریختن باشد.

وحید: و اینکه کدام شستن، اول یا دوم و یا سوم است مربوط به این است که شستن عضو به قصد وضو باشد، مثلاً اگر سه مرتبه آب به صورت بریزد و به مرتبه سوم قصد شستن برای وضو نماید، اشکال ندارد و مرتبه سوم شستن اول شمرده می شود، ولی اگر سه مرتبه آب به صورت بریزید و به هر یک قصد شستن برای وضو نماید مرتبه سوم حرام است.

بهجت: و مقصود از هر مرتبه، شستن تمام عضو است.[پایان مسأله]

سیستانی: و شستن مرتبهٔ اوّل وقتی تمام می شود که به قصد وضو آن مقدار آب به صورت یا دست بریزد که آب تمام آن را فرا بگیرد و دیگر جایی برای احتیاط باقی نماند، پس اگر به قصد شسشتن مرتبهٔ اوّل مثلاً ده مرتبه آب به صورت بریزد تا اینکه آب همه آن را فرا بگیرد، اشکال ندارد. و تا وقتی که قصد وضو و شستن صورت مثلاً نکند شستن اوّل محقّق نمی شود، پس می تواند چند مرتبه همه صورت را بشوید و در آخرین مرتبه که آب می ریزد قصد شستن وضویی نماید، ولی اعتبار قصد در شستن دوم  خالی از اشکال نیست و احتیاط لازم آن است که بیش از یک مرتبه بعد از مرتبه اول صورت و یا دستها را نشوید اگرچه به قصد وضو هم نباشد.

نوری: و اینکه کدام شستن، اول یا دوم یا سوم است، بستگی به قصد گیرنده وضو دارد، نه به تعداد دفعاتی که آب به صورت می ریزد.

سبحانی: منظور از مرتبه اول آن است که تمام عضو را بشوید؛ خواه با یک مشت آب باشد یا چندین مشت، وقتی که تمام شد یک مرتبه حساب می شود.

مظاهری: ولی درغیر دست چپ وضو باطل نیست؛ و اینکه کدام شستن، اول یا دوم یا سوم است مربوط به قصد کسی است که وضو می گیرد، پس اگر به قصد شستن مرتبه اول مثلاً ده مرتبه آب بریزد اشکال ندارد و همۀ آنها شستن اول حساب می شود.

*****

زنجانی: مسأله- در وضو، شستن صورت و دستها در مرتبه اوّل واجب ودر مرتبه دوم  جایز و بیشتر از آن، حرام می باشد؛ و اینکه کدام شستن، اول یا دوم یا سوم است مربوط به شستن تمام عضو همراه با قصد وضو می باشد، پس اگر به قصد وضو عضوی دو بار به طور کامل شست، شستن بعدی حرام است و اگر به قصد وضو چند بار آب بریزد، هرگاه آب به تمام دست و صورت رسید، یک مرتبه حساب می شود و مازاد برآن، مرتبه بعد به حساب می آید هرچند قصد مرتبه اول داشته باشد.

مکارم: مسأله- برای وضو، شستن صورت و دستها مرتبه اول واجب است و احتیاط واجب، ترک مرتبه دوم است وامّا سوم و بیشتر حرام است. منظور از مرتبه اوّل آن است که تمام عضو را بشوید خواه با یک مشت آب باشد یا چندین مشت، وقتی که تمام شد یک مرتبه حساب می شود.

مسأله 249- بعد از شستن هر دو دست باید جلوی سر را با تری آب وضو که در دست مانده مسح کند1. و لازم نیست با دست راست باشد2 یا از بالا به پایین مسح نماید3.

1- سبحانی، مظاهری: [پایان مسأله].

 بهجت: [و] اگر تری در دست نمانده باشد وظیفه اش در مسأله [257] بیان خواهد شد...

2- خوئی: احتیاط واجب آن است که با کف دست راست مسح نماید...

گلپایگانی، اراکی، مکارم، صافی، نوری: احتیاط واجب آن است که با دست راست مسح نماید...

وحید: احتیاط واجب آن است که مسح با باطن کف دست راست باشد...

سیستانی: احتیاط مستحبّ آن است که با کف دست راست مسح نماید...

زنجانی: احتیاط آن است که با داخل دست راست مسح نماید...

بهجت: مسح کردن با دست راست بهتر است...

تبریزی: احتیاط واجب آن است که با دست راست مسح نماید. [پایان مسأله]

3- اراکی، نوری: لازم نیست که از بالا به پایین مسح نماید، (اراکی: هر چند موافق احتیاط است).

گلپایگانی، صافی: احتیاط آن است که مسح از بالا به پایین باشد اگر چه أقوی جواز مسح از پایین به بالا است.

خوئی، سیستانی، زنجانی، وحید: مسح را (وحید: بنابراحتیاط مستحبّ) از بالا به پایین انجام دهد.

بهجت: احتیاط واجب در مسح سر از بالا به پایین است.

مکارم: بهتر این است که از بالا به پایین دست بکشد، ولی عکس آن یعنی از پایین به بالا نیز اشکال ندارد.

مسأله 250-  یک قسمت از چهار قسمت سر که مقابل پیشانی است1 جای مسح می باشد2 و هر جای این قسمت را به هر اندازه مسح کند کافی است اگر چه احتیاط مستحب3 آن است که از درازا به اندازه درازای یک انگشت و از پهنا به اندازه پهنای سه انگشت بسته، مسح نماید4.

1- بهجت: جلوی سر (یک قسمت از چهار قسمت سر که مقابل پیشانی است) ...

2- سبحانی: [و] احتیاط لازم آن است که از درازا به اندازه درازای یک انگشت و از پهنا به اندازه پهنای سه انگشت بسته مسح نماید.

3- اراکی، مظاهری: اگر چه بهتر...

4- بهجت: و واجب است در صورت امکان، مسح با کف دست باشد نه با پشت آن.

وحید: مستحبّ است که اندازه مسح از پهنا به اندازۀ پهنای سه انگشت بسته باشد. و بهتر است از درازا به اندازۀ درازای یک انگشت بسته باشد.

*****

زنجانی: مسأله- یک قسمت از چهار قسمت سر که مقابل پیشانی است جای مسح می باشد و هرجای این قسمت را مسح کند کافی است؛ و بنابراحتیاط از پهنا به اندازۀ پهنای سه انگشت به هم چسبیده مسح نماید و احتیاط مستحبّ آن است که از درازا به اندازۀ درازای یک انگشت باز مسح کند.

مکارم: مسأله- جلوی سر، که بالای پیشانی است جای مسح است و هر جای این قسمت را به هر اندازه مسح کند کافی است، ولی احتیاط مستحبّ آن است که از درازا به اندازه درازای یک انگشت، از پهنا به اندازه پهنای سه انگشت مسح نماید.

مسأله 251- لازم نیست مسح سر بر پوست آن باشد بلکه بر موی جلوی سر هم صحیح است. ولی کسی که موی جلوی سر او به اندازه ای بلند است که اگر مثلاً شانه کند به صورتش می ریزد1، یا به جاهای دیگر سر می رسد2، باید بیخ موها را مسح کند3 (یا فرق سر را باز کرده پوست سر را مسح نماید4) و اگر موهایی را که به صورت می ریزد یا به جاهای دیگر سر می رسد جلوی سر جمع کند و بر آنها مسح نماید، یا بر موی جاهای دیگر سر، که جلوی آن آمده مسح کند باطل است.

1- فاضل: روی قسمتی از پیشانی می ریزد...

2- نوری: به جاهای دیگر سر، که خارج از جلوی سر است می رسد...

3- زنجانی: اگر مثلاً شانه کند به صورتش می ریزد، باید قسمتی از موها را که پس از شانه کردن در جلو سر قرار می گیرد مسح کند...

4- [قمست داخل پرانتز در رساله آیت الله سیستانی نیست]

*****

مکارم: مسأله- جایز است مسح سر را بر پوست سر یا بر موهایی که بر آن روئیده است بکشند، اما کسی که موی سر او به اندازه ای بلند است که اگر مثلاً شانه کند به صورتش می ریزد یا به جاهای دیگر سر می رسد، باید بیخ موها را مسح کند و بهتر است که قبل از وضو، فرق سر را باز کند تا پس از شستن دست چپ، بن موها یا پوست سر را به راحتی مسح نماید.

مسأله 252- بعد از مسح سر باید با تری آب وضو که در دست مانده روی پاها را از سر یکی از انگشتها 1تا برآمدگی روی پا مسح کند2.

1- مکارم: غیر از انگشت کوچک که به تنهایی اشکال دارد...

2- خوئی، تبریزی: و احتیاط واجب آن است که تا مفصل مسح نماید. و (خوئی: کما این که احتیاط واجب آن است که) پای راست را با دست راست و (تبریزی: بعد) پای چپ را با دست چپ مسح نماید.

گلپایگانی ، اراکی، صافی: و احتیاط واجب آن است که تا مفصل را هم مسح نماید.

بهجت: و احتیاط مستحب این است که تا مفصل مسح نماید.

مکارم: و بنابراحتیاط مستحبّ تا مفصل پا مسح نماید.

زنجانی: و احتیاط آن است که تا مفصل را هم مسح  نماید.

مظاهری: و بهتر آن است که تا آخر پا را مسح نماید.

*****

وحید: مسأله – بعد از مسح سر باید با تری آب وضو که در دست مانده است روی پاها را مسح کند، و اندازۀ واجب آن از سریکی از انگشتها تا برآمدگی روی پا است، و احتیاط مستحبّ آن است که تا مفصل مسح نماید. و احتیاط واجب آن است که پای راست را مقدّم بر پای چپ بدارد، و همچنین پای راست را با دست راست و پای چپ را با دست چپ مسح نماید.

سیستانی، سبحانی:مسأله-   بعد از مسح سر باید با تری آب وضو که در دست مانده روی پاها را از سر یکی از انگشتها تا مفصل مسح نماید و احتیاط مستحبّ آن است که پای راست را با دست راست و پای چپ را با دست چپ مسح نماید).

مسأله 253- پهنای مسح پا به هر اندازه باشد کافی است، ولی بهتر، بلکه احوط آن است با تمام کف دست، روی پا را مسح کند1.

1- اراکی، گلپایگانی، نوری، بهجت، صافی، تبریزی، مظاهری: بهتر آن است که به اندازه پهنای سه انگشت بسته مسح نماید و بهتر از آن، مسح تمام روی پا (اراکی، تبریزی: با تمام کف دست) است.

خوئی، سیستانی: بهتر آن است که به اندازه پهنای سه انگشت بسته بلکه تمام روی پا را با تمام دست مسح نماید.

وحید: افضل آن است که تمام روی پا را با تمام کف دست مسح نماید.

فاضل: احتیاط مستحب آن است که با تمام کف دست روی پا را مسح کند.

*****

زنجانی: مسأله- احتیاط آن است که مسح پا به اندازه پهنای سه انگشت بسته باشد و بهتر آن است که تمام روی پا را با تمام داخل دست مسح نماید.

سبحانی: مسأله- احتیاط لازم آن است که به اندازه پهنای سه انگشت بسته مسح نماید، و بهتر از آن مسح تمام روی پا و دو برآمدگی در دو طرف است.

مکارم: مسأله- از نظر عرض، کافی است به اندازه یک انگشت مسح کند، ولی بهتر است که به اندازه پهنای سه انگشت بسته باشد و بهتر از آن مسح کردن تمام پشت پا با تمام کف دست است.

مسأله 254- اگر در مسح پا همه دست را روی پا1 بگذارد و کمی بکشد صحیح است.

1- بهجت: روی همۀ پا ...

*****

گلپایگانی: مسأله – احتیاط واجب. آن است که در مسح پا، دست را بر سر انگشتها بگذارد و بعد به روی پا بکشد* نه آنکه تمام دست را روی پا بگذارد و کمی بکشد.

. صافی، زنجانی: احتیاط ...

* صافی: هر چند اکتفا به این که تمام دست را روی پا بگذارد و کمی بکشد جایز است.

* خوئی، زنجانی، تبریزی: (خوئی، تبریزی: به پشت پا بکشد) یا آنکه دست را به مفصل گذاشته و تا سر انگشتها بکشد...

فاضل: مسأله- بنابراحتیاط واجب باید در مسح پا، دست را بر سر انگشتها بگذارد و روی پا را به تدریج مسح کند و اگر همه دست را روی پا بگذارد و کمی بکشد صحیح نمی باشد.

سیستانی: مسأله- لازم نیست در مسح پا دست را بر سر انگشتها بگذارد و بعد به پشت پا بکشد، بلکه می تواند تمام دست را روی پا بگذارد و کمی بکشد.

وحید: مسأله – احتیاط واجب آن است که در مسح پا دست را بر سر انگشتها بگذارد و بعد به پشت پا بکشد، یا آنکه دست را بر برآمدگی روی پا یا مفصل گذاشته و تا سر انگشتها بکشد، نه آن که تمام دست را روی پا بگذارد و کمی بکشد.

سبحانی: مسأله- اگر در مسح پا همۀ دست را روی پا بگذارد و کمی بکشد، کافی نیست بلکه باید دستها را تا مفصل بکشد.

مسأله255- در مسح سر و روی پا باید دست را روی آنها بکشد و اگر دست را نگهدارد1 و سر یا پا را به آن بکشد وضو باطل است2 ولی اگر موقعی که دست را می کشد سر یا پا مختصری حرکت کند اشکال ندارد.

1- مکارم: ثابت نگهدارد...

2- مکارم: بنابراحتیاط واجب...

وحید: در مسح سر و روی پا باید دست را روی آنها بکشد نه آنکه دست را نگه دارد و سر یا پا را به آن بکشد...

مسأله 256- جای مسح باید خشک باشد1. و اگر به قدری تر باشد که رطوبت کف دست2 به آن اثر نکند مسح باطل است3. ولی اگر تری آن به قدری کم باشد که رطوبتی که بعد از مسح در آن دیده می شود بگویند فقط از تری کف دست است اشکال ندارد.

1- مکارم: ولی اگر مختصری رطوبت داشته باشد به طوری که آب دست هنگام مسح بر آن غلبه کند، اشکال ندارد.[پایان مسأله]

2- سیستانی: رطوبت دست ...

3- سیستانی: ولی اگر نمناک باشد یا آنکه تری آن به قدری کم باشد که در رطوبت دست مستهلک باشد اشکال ندارد.

سبحانی: ولی اگر تری آن به قدری کم باشد که رطوبت محلّ مانع از تأثیر رطوبت کف دست نباشد کافی است.

مسأله 257- اگر برای مسح، رطوبتی در کف دست1 نمانده باشد نمی تواند دست را با آب خارج، تر کند بلکه باید از اعضای دیگر وضو رطوبت بگیرد2 و با آن مسح نماید3.

1- سیستانی: رطوبتی در دست...

2- خوئی، تبریزی، سیستانی، زنجانی: باید (زنجانی: بنابر احتیاط) از ریش خود رطوبت بگیرد...

وحید: باید از ریش خود که داخل در حدّ صورت است رطوبت بگیرد...

3- خوئی، سیستانی، زنجانی، وحید: و گرفتن رطوبت از غیر ریش و مسح نمودن با آن محلّ اشکال است.

بهجت: و بهتر است اوّل از تری موی ریش و ابرو کمک بگیرد، و اگر در آنها تری نبود از دستها رطوبت می گیرد.

مسأله اختصاصی

بهجت: مسأله 258- هرگاه به سبب گرمی هوا یا جهات دیگر، هیچ رطوبتی در اعضاء برای مسح باقی نمی ماند، بنابر احتیاط واجب هم با آب خارج مسح کند و هم بعد از وضو تیمّم کند.

مسأله 258-اگر رطوبت کف دست1 فقط به اندازه مسح سر باشد، می تواند2 سر را با همان رطوبت مسح کند و برای مسح پاها از اعضاء دیگر وضو رطوبت بگیرد3.

1- سیستانی: اگر رطوبت دست...

2- گلپایگانی، صافی، بهجت، سیستانی: احتیاط واجب آن است که...

زنجانی: احتیاط آن است که...

[کلمه «می تواند» در رساله آیات عظام: خوئی و تبریزی نیست]

3- بهجت: وبنا بر احتیاط واجب باید اول از تری موی ریش و ابرو کمک بگیرد و اگر در آنها تری نبود از دستها رطوبت بگیرد.

خوئی، تبریزی، زنجانی، سیستانی، وحید: برای مسح پاها از ریش خود (وحید: که داخل در حدّ صورت است) رطوبت بگیرد.

مسأله 259- مسح کردن از روی جوراب و کفش باطل است، ولی اگر به واسطه سرمای شدید یا ترس از دزد و درنده و مانند اینها نتواند کفش یا جوراب را بیرون آورد1، مسح کردن بر آنها اشکال ندارد2 و اگر روی کفش نجس باشد، باید 3 چیز پاکی بر آن بیندازد و بر آن چیز مسح کند4.

1- خوئی: تیمّم نماید؛ و اگر تقیّه در بین باشد، مسح بر جوراب و کفش نموده و تیمّم نیز بنماید.

تبریزی: تیمّم نماید؛ و اگر تقیّه در بین باشد، بر روی جوراب و کفش مسح شود و بنابراحتیاط مستحبّ تیمّم هم بنماید.

سیستانی: احتیاط واجب آن است که مسح بر جوراب و کفش نموده و تیمّم نیز نماید؛و اگر تقیّه در بین باشد مسح برجوراب و کفش کفایت می کند.

وحید: بنابراحتیاط واجب بر کفش و جوراب مسح نماید و تیمّم هم بنماید.

سبحانی: بر آنها مسح کند و تیمم نیز بنماید.

2- زنجانی: و احتیاط مستحب آن است که تیمّم نیز بنماید...

مکارم: مسح باید روی پوست پا باشد و مسح کردن روی جوراب و کفش فایده ندارد، مگر در حال تقیّه. و اگر به واسطه سرمای شدید یا ترس از دزد و درنده و مانند آن نتواند کفش یا جوراب را بیرون آورد کافی است روی آنها مسح کند...

3- زنجانی: بنابر احتیاط...

4- گلپایگانی، صافی: و احتیاط واجب آن است که تیمّم هم بنماید.

زنجانی، بهجت: و تیمّم هم بنماید (بهجت: احتیاطاً).

مسأله 260- اگر روی پا نجس باشد و نتواند برای مسح، آن را آب بکشد باید تیمّم نماید1.

1- بهجت: اگر جبیره ممکن نباشد، باید تیمّم نماید و اگر جبیره ممکن بود، باید هم وضوی جبیره ای بگیرد و هم تیمّم کند بنا بر احوط.

زنجانی، مکارم: بنابر احتیاط واجب(زنجانی: بنابراحتیاط)  باید چیز پاکی روی آن بیندازد و بر آن مسح کند و بعد تیمّم نماید.

مسأله اختصاصی

بهجت: مسأله262- تکرار مسح موجب بطلان وضو نیست خصوصاً اگر برای رعایت احتیاط باشد ، مگر آن که از روی تشریع یا وسوسه باشد

  نسخه مناسب چاپ | خروجی word | خروجی pdf | ایمیل | 

 

 
تابلو اعلانات

 


پیوندها

حدیث روز
اوصاف اهل بهشت

عبدالله بن سنان عن الصادق (علیه السلام): ان لاهل الجنة اربع علامات: وجه منبسط ولسان لطيف وقلب رحيم ويد معطية.

مجموعه ورام /۴۱۰

بهشتى ها چهار نشانه دارند: روى گشاده، زبان نرم، دل مهربان و دستِ دهنده.

عن العسکری (علیه السلام): مَن رَضِىَ بِدونِ الشَّرَفِ مِنَ المَجلِسِ لَم يَزَلِ اللّه‏ُ ومَلائِكَتُهُ يُصَلُّونَ عَلَيهِ حَتّى يَقُومَ؛
هر كه به پايين‏نشستن در مجلس خرسند باشد ، خدا و فرشتگان ، همچنان بر او رحمت فرستند تا برخيزد.
=====
رزق در سحر خیزی هست
قال رسول الله (صلى الله عليه و آله و سلّم): باكِروا طَـلَبَ الرِّزقِ وَ الحَوائِجِ فَاِنَّ الغُدُوَّ بَرَكَةٌ وَ نَجاحٌ؛
در پى روزى و نيازها، سحر خيز باشيد؛ چرا كه حركت در آغاز روز، {مايه} بركت و پيروزى است.
المعجم الاوسط، ج 7، ص 194، ح 7250

کلیه حقوق مادی و معنوی این پورتال محفوظ و متعلق به حجت الاسلام و المسلمین سید محمدحسن بنی هاشمی خمینی میباشد.

طراحی و پیاده سازی: GoogleA4.com - پشتیبانی سرور: Drhost.ir